Telefon sessizde. Peki çalışman neden hâlâ bölünüyor?
Bildirimleri yönetmek, ilk görevi seçmek ve moladan dönüşü hazırlamak. Odaklanmayı irade sınavına çevirmeyen bir çalışma deneyi.
Telefonun sesi kapalı ama ekran bir kez yanıyor. Mesajı açmıyorsun; yine de kimden geldiğini düşünmeye başlıyorsun. Birkaç dakika sonra sorunun hangi satırında kaldığını yeniden buluyorsun. Çalışmayı bölen şey her zaman uzun süre sosyal medyada kalmak değildir. Küçük kesintiler de oturumun akışını değiştirebilir.
Odaklanmayı yalnız “Kendimi tutmalıyım” cümlesine bağlamak yerine, çalışmanın koşullarını düzenlemeyi deneyebilirsin. Hangi bildirimin açık kalacağı, telefonun nerede duracağı ve ilk görevin ne olduğu gibi kararları oturum başlamadan vermek, çalışma sırasında karar vereceğin şeyleri azaltır.
Bildirime bakmasan da etkisi olabilir
Stothart ve arkadaşlarının dikkat gerektiren bir görevle yaptığı araştırmada, telefon bildirimleri katılımcılar cihazla doğrudan etkileşmese bile performansı bozdu. Bu bir laboratuvar bulgusudur; herkesin her çalışma oturumunda aynı büyüklükte etki yaşayacağını söylemez. Yine de yalnız sesi kısmakla yetinmeyip bildirimleri incelemek için makul bir gerekçedir. Araştırmanın özeti.
Günlük yaşamında ulaşılabilir olman gereken kişiler bulunabilir. Bu yüzden bütün iletişimi kesmek yerine, çalışma süresince gerekli olanlarla bekleyebilecek olanları ayır. Cihazındaki odak veya rahatsız etmeyin ayarlarında istisnalar tanımlayabiliyorsan, ihtiyaçlarına uygun biçimde kullan.
Tek oturumluk küçük bir deney
Bugün aynı anda hayatındaki bütün dikkat dağıtıcıları çözmeye çalışma. Bir çalışma alanı ve tek görev seç. Örneğin “Yüzde problemlerinden dört soru çözeceğim; yanlışta çözüm gerekçesini not edeceğim.” Oturum sonunda neyin tamamlanacağını baştan bil.
- Gerekmeyen bildirimleri ve titreşimi kapat.
- Telefonu çalışmanın gerektirdiği yere koy. Kullanman gerekmiyorsa görüş alanının dışında tutmayı dene.
- Bilgisayarda yalnız o görevin gerektirdiği sekmeleri açık bırak.
- Aklına başka bir iş geldiğinde hemen geçmek yerine küçük bir not al.
- Bitirdiğinde hem göreve hem de kaç kez bölündüğüne bak.
Bu düzenin amacı kendini cezalandırmak değil, hangi koşulun sana yardımcı olduğunu gözlemlemektir. Ortak bir odada çalışıyorsan veya telefondan ders izliyorsan önerileri buna göre değiştir. “Telefonu başka odaya koy” herkes için uygulanabilir bir koşul değildir.
Telefon aynı zamanda ders aracınsa
Konu anlatımını veya soru uygulamasını telefonda kullanıyorsan, cihazı tamamen kaldırmak çözüm olmayabilir. Başlamadan önce açacağın bölümü belirle, ilgili olmayan uygulamaların bildirimlerini yönet ve çalışma sırasında başka bir arama yapman gerekirse nedenini not et. Böylece ders için açtığın ekranın hangi anda başka bir işe dönüştüğünü fark edebilirsin.
Bir sorunun çözümünü ararken yeni bir konunun videosuna geçmek de bölünme yaratabilir. Yeni fikri kaydet ve mevcut soruya geri dön. Gerçekten ön koşul eksikliği varsa planı bilinçli biçimde değiştir; yalnız karşılaştığın her bağlantıyı izlediğin için yön değiştirme.
Moladan önce dönüş noktanı bırak
Çalışmayı durdurmadan önce “Dönünce ne yapacağım?” sorusuna tek cümle yaz. Örneğin “Üçüncü soruda oranı yeniden kuracağım.” Böylece molanın sonunda bütün bağlamı baştan toplamak yerine belirli bir yere dönebilirsin.
Molayı ne kadar tutacağını kendi görevin ve ihtiyacınla ayarla. 25 dakika gibi popüler süreler başlangıç denemesi olabilir; herkes ve her konu için bilimsel olarak tek doğru blok değildir. Kesintisiz sürdürebildiğin, sonunda ne yaptığını kontrol edebildiğin bir aralık seç.
Deneyi nasıl değerlendireceksin?
Benzer zorluktaki birkaç oturum boyunca notlarını karşılaştır. Görev tamamlandı mı? Kaç kez konu dışına çıktın? Geri dönmek kolay mıydı? Yalnız masada geçen dakikaya bakma. Daha uzun oturmak, daha çok öğrendiğinin tek başına kanıtı değildir.
Bugünkü küçük görev: Tek bir çalışma oturumunda gereksiz bildirimleri kapat ve ilk görevini yaz. Bittiğinde “İşe yaradı mı?” sorusuna, tamamladığın işten bir örnek göstererek cevap ver.
